Domein D, Markt

Domein D, Markt2018-09-26T12:57:45+00:00

De kandidaat kan in contexten analyseren dat keuzes en ruil die plaatsvinden worden gecoördineerd via de markt. Prijsvorming is het coördinatiemechanisme waarmee vraag en aanbod op elkaar worden afgestemd. De manier waarop prijsvorming plaatsvindt is afhankelijk van de marktstructuur (marktvormen) en heeft gevolgen voor toetreding, welvaart en economische politiek.

Checklist exameneisen
Afwentelingspercentage2016-12-15T14:54:59+00:00
Het afwentelingspercentage geeft aan hoeveel procent van een heffing wordt afgewenteld op de consument.
Betalingsbereidheid2016-12-15T14:55:01+00:00
Betalingsbereidheid is het maximale bedrag dat een consument wil uitgeven voor een product.
Complementaire goederen2016-12-15T14:55:00+00:00
Complementaire goederen zijn goederen die elkaar in het gebruik aanvullen.
Constante kosten2016-12-15T14:54:59+00:00
Constante kosten zijn kosten waarvan het totaalbedrag gelijk blijft, ongeacht de productieomvang van het bedrijf.
Consumentensurplus2016-12-15T14:55:02+00:00
Er is sprake van een consumentensurplus wanneer een consument bereid is om méér te betalen dan hij hoeft te betalen.
Engelcurve2016-12-15T14:55:01+00:00
De Engelscurve is een grafiek die het verloop toont van de uitgaven naar een bepaald product in samenhang met de hoogte van het inkomen van de consument(en).
Evenwichtsprijs2016-12-15T14:55:01+00:00
De evenwichtsprijs is de prijs waar vraag en aanbod op een markt aan elkaar gelijk zijn.
Extern effect2017-01-24T14:51:46+00:00

Een extern effect is een positieve of negatieve bijwerking van productie of consumptie. Deze bijwerking wordt door een ander dan de veroorzaker ervaren.

We spreken van een positief extern effect wanneer de welvaart van die externe partij positief wordt beïnvloed.
Een negatief extern effect zorgt ervoor dat de welvaart van die externe partij daalt.

Het belangrijkste voorbeeld van een negatief extern effect is milieuvervuiling.

Heffing2016-12-15T14:54:59+00:00
Een heffing is een door de overheid opgelegde betaling.
Inkomenselasticiteit2016-12-15T14:55:02+00:00
Inkomenselasticiteit is een vermenigvuldigingsfactor (Ei) die aangeeft in welke mate de vraag naar een product reageert op een inkomensverandering (beiden gemeten in procentuele veranderingen).

berekening inkomenselasticiteit

Kruiselingse elasticiteit2016-12-15T14:55:00+00:00
De kruiselingse elasticiteit (Ek) is een vermenigvuldigingsfactor die aangeeft in welke mate de vraag naar een product reageert op de prijsverandering van een ander product (beide gemeten in procentuele veranderingen).

kruiselingse elasticiteit

Marginale kosten2016-12-15T14:54:59+00:00
Marginale kosten geven het bedrag aan waarmee de totale kosten van het bedrijf toenemen als het bedrijf één extra product produceert.
Marginale opbrengst2016-12-15T14:54:59+00:00
De marginale opbrengst is het bedrag waarmee de totale opbrengst van het bedrijf verandert als het bedrijf één extra product produceert.
Marktvorm2016-12-15T14:55:01+00:00
Marktvormen zijn alle omstandigheden waaronder een producent / de producenten opereren.
Maximumprijs2016-12-15T14:54:59+00:00
Een maximumprijs wordt door de overheid ingesteld om consumenten te beschermen tegen een te hoge evenwichtsprijs.
Doel is om het product ook voor mensen met een lager inkomen betaalbaar te houden.
Minimumprijs2016-12-15T14:54:59+00:00
Een minimumprijs wordt door de overheid ingesteld om producenten te beschermen tegen een te lage evenwichtsprijs.
Doel is het behouden van de productie en werkgelegenheid in het eigen land.
Omzet2016-12-15T14:54:59+00:00
De omzet is de totale waarde van de verkopen in een bepaalde periode.

Totale opbrengst (TO) betekent hetzelfde als omzet.

Prijselasticiteit van de vraag2016-12-15T14:55:02+00:00

Is een vermenigvuldigingsfactor (Ev) die aangeeft in welke mate de vraag van een product reageert op een prijsverandering van dat product (beide gemeten in procentuele veranderingen).

berekening prijselasticiteit

Producentensurplus2016-12-15T14:55:02+00:00
Er is sprake van een producentensurplus wanneer een producent méér verdient dan hij minimaal wil verdienen aan zijn product.

 

Substitutiegoederen2016-12-15T14:55:00+00:00
Substitutiegoederen zijn goederen die elkaar in het gebruik kunnen vervangen.
Variabele kosten2016-12-15T14:55:00+00:00
Variabele kosten zijn kosten die toenemen wanneer een onderneming meer gaat produceren.
Verkoopbereidheid2016-12-15T14:55:01+00:00
Met verkoopbereidheid geven we aan hoeveel een bedrijf minimaal wil ontvangen voordat het een product gaat aanbieden/produceren.

Markten en marktwerking

Vraag en aanbod bepalen de prijs. Maar niet op alle markten zijn de omstandigheden hetzelfde.
In dit deel wordt gekeken naar de werking van de verschillende markten en de verdeling van het surplus tussen producent en consument.

Uitleg

Elasticiteiten

Elasticiteiten geven het verband weer tussen twee relatieve veranderingen.
Bijvoorbeeld in welke mate de vraag in verhouding reageert op een prijsverandering.

Uitleg

Produceren: kosten, opbrengsten, winst/verlies

Producenten hebben niet op elke markt dezelfde invloed op de prijs. Bovendien hangt de keuze van hun productieomvang ook af van het verloop van de kosten. In dit deel bekijken we de samenhang tussen kosten en opbrengsten voor producenten op verschillende markten.

Uitleg

Overheidsingrijpen in de markt

De werking van markten is niet altijd ideaal. Soms vindt de samenleving dat ingrijpen noodzakelijk is. De overheid kan direct ingrijpen in de prijs met minimum- of maximumprijzen. Of indirect de prijs beïnvloeden via heffingen of subsidies.

Uitleg

Minimumprijs

De overheid kán besluiten om direct in te grijpen in de prijsvorming op de markt. In sommige gevallen wordt de evenwichtsprijs op de [...]

Maximumprijs

Soms wordt de marktprijs van een product te hoog. Voor sommige consumenten wordt het product daardoor onbetaalbaar.Wanneer de overheid het [...]

Subsidie

Wanneer de overheid de producenten een subsidie geeft voor hun product, zullen zij bereid zijn hun producten voor een lager [...]